چرا باید عضو (وی.تی.او) شویم ؟
تاریخ خبر : ۱۳۹۶/۰۴/۱۸ --- کد خبر ۱۱۰۱

چرا باید عضو WTO شویم؟


سازمان تجارت جهانی (WTO) با اصول و قوانین خود به کشورهای عضو قدرت تصمیم‌گیری در فرآیندهای تجاری جهان را می‌دهد و کشورها در مسیر جهانی شدن و همچنین  توسعه اقتصادی و صنعتی ناگزیر از عضویت در این سازمان خواهند بود. امروز اقتصاد دنیا به سازمان تجارت جهانی  پیوسته است. پس از گذشت 20 سال از تاسیس این سازمان در حال حاضر 164 کشور عضو این سازمان شده‌اند و جدیدترین عضو فعال آن در حال حاضر کشور افغانستان است که به این ترتیب اکثر همسایگان ایران از اعضای فعال WTO محسوب می‌شوند. هدف اصلی این سازمان تنظیم قوانین جهانی تجارت، تسهیل فرآیندهای تجاری و حل و فصل اختلافات اعضا است، به‌ همین منظور اعضای این سازمان موظف به امضای 30 موافقتنامه هستند و تمامی کشورهای عضو، تعهداتی نسبت به یکدیگر دارند.
ایران از سال۱۹۹۵ درخواست عضویت ناظر در این سازمان را ارایه کرده و در ۲۶ مه ۲۰۰۵ به ‌عنوان عضو ناظر سازمان تجارت جهانی پذیرفته شد، اما هنوز راه طولانی برای عضویت فعال در این سازمان پیش رو دارد.
پروفسور عظیم فضلی‌پور دارای دکترای مدیریت استراتژیک برند از دانشگاه USC  ایالات متحده، عضو شورای علمی سازمان جهانی علایم تجاری و عضو کمیته علمی سابق برند سازمان توسعه تجارت یکی از بهترین کارشناسانی است که می‌تواند در این زمینه اظهار نظر کند. 
فضلی‌پور با درجه دکترای حقوق دانشگاه سوربن فرانسه سال‌هاست کرسی تدریس حقوق سازمان تجارت جهانی و سازمان‌های بین‌المللی اقتصادی – سیاسی را در دانشگاه‌های معتبر جهان در اختیار دارد. ایشان در سال 2017 برنده جایزه جهانی‌ هاینس فون فورستر در زمینه ارایه راهکارهای نوین سیستمی در اقتصاد بین الملل شده است. برای آن‌که بدانیم ایران در رسیدن به WTO چه موانعی را پیش رو دارد و چه راهکارهایی را می‌تواند اجرا کند با وی به گفت‌و‌گو نشستیم. خلاصه‌ای از این گفت‌وگو در زیر آمده است:

روند پذیرش عضویت ما به صورت ناظر در WTO چگونه صورت گرفت؟
ایران در سال 2005 عضو ناظر سازمان تجارت جهانی شد. سازمان تجارت جهانی 34 قلم کالای استراتژیک به ایران معرفی و یک دوره 10 ساله نظارتی برای ما تعیین کرد، یعنی تا سال 2015.
گفته شد اگر ما بر این 34 قلم کالا و خدمات تمرکز کنیم، زمانی که عضو فعال WTO شویم، تراز بازرگانی ما مثبت خواهد بود و این یکی از مزایای عضویت در سازمان تجارت جهانی است که کشورها می‌توانند با تکیه بر داشته‌هایشان قدرت تصمیم‌گیری در تجارت جهانی را داشته باشند.
از جمله این کالاها و خدمات، محصولات کشاورزی، معدنی، نانو، فولاد و صنعت گردشگری بود ولی تاکنون این امر محقق نشده است.

با توجه به نظرات موافق و مخالف موجود در کشور نسبت به عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی، حضور ما در این سازمان چقدر ضرورت دارد؟
حرکت جهانی شدن یک حرکت غیر‌ارادی و تکوینی است و ما چه بخواهیم و چه نخواهیم، این اتفاق برای کشور ما هم رخ خواهد داد، اما نحوه تعامل با این موضوع مسیر ما را پس از این واقعه مشخص خواهد کرد.
از طرفی برخی فضای WTO را فضای سلطه می‌دانند و معتقدند سازمان تجارت جهانی سازمان سلطه‌گری است که قرار است اقتصادهای کوچک را خرد کرده و خود را فربه کند . این تفکر مانند تفکر دانش‌آموز تنبلی است که در کلاس درس نمره خوبی نمی‌گیرد و به ‌جای آن‌که درس بخواند مدرسه را تعطیل می‌کند، یعنی منافع کل دانش‌آموزان کلاس را به خطر می‌اندازد، زیرا نمی‌خواهد تلاش کند تا به سطح آنها برسد. 
اما امروز ما ناگزیر از عضویت در WTO هستیم، چرا که 2/98 درصد تجارت کل دنیا در بین اعضای این سازمان جریان دارد، در حالی‌که کشور ما در این زمینه شبیه جزیره‌ای دور افتاده است. در شرایط کنونی که افغانستان هم عضو فعال این سازمان شده است و تنها کشورهای ضعیف و غیرسودآور تجاری از WTO مانده‌اند، وضعیت خوبی در تجارت خارجی نخواهیم داشت.

برخی از مخالفان این مسئله را مطرح می‌کنند که اصول حاکم بر سازمان تجارت جهانی مغایر با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و تولید ملی است. این استدلال را چقدر وارد می‌دانید؟
این انتقاد اصلا وارد نیست. در فضای تجارت جهانی کشورها روی کالاهای استراتژیک و منحصربه‌فرد خود سرمایه‌گذاری کرده و آن را به برند تبدیل می‌کنند که تبدیل به سرمایه بنیادین می‌شود. در کشور ما کالاهای  استراتژیک به‌صورت انبوه صادر می‌شوند، یعنی همان صادرات سفید، چرا که تبدیل به برند نشده‌اند.

یکی از الزام‌هایی که باید در جهت حضور در بازارهای بین‌المللی یا سازمان تجارت جهانی مورد توجه قرار بگیرد، ایجاد فضای رقابتی بین تولیدکنندگان داخلی است. این رقابت چگونه ممکن می‌شود؟
مانع ورود نشویم، اما باید تعرفه کالاهای خارجی را آنقدر افزایش دهیم تا صرفه ورود نداشته باشد و اختلاف قیمت‌ها باید آنقدر زیاد باشد تا فضای رقابتی سنگین شود نه این‌که کالاهای خارجی آنقدر ارزان‌قیمت باشند که همه به آنها روی بیاورند. 

تاکید شما همیشه بر حضور فعال ایران در سازمان تجارت جهانی WTO بوده است، چشم‌انداز این موضوع را در دولت چطور ارزیابی می کنید؟
از سال ٨٤ که ایران عضو ناظر شد تا به امروز همیشه تاکید کرده‌ام دولت شرایط حضور فعال را فراهم کند. این موضوع ابعاد مختلفی دارد که یکی از مهم‌ترین آنها مسایل حقوقی است. دولت تلاش کند با ارایه لایحه، مسئله امضای معاهده رم و برن در کپی‌رایت را حل کند تا زمینه عضویت ایران در معاهده تریپس Trips حل شود، زیرا این معاهده رکن جدایی‌ناپذیر سازمان تجارت جهانی است. از سوی دیگر، مذاکرات دو و چندجانبه را برای عضویت فعال هموار کند. نهادهایی مانند دفتر تام‌الاختیار WTO و مرکز مطالعات جهانی شدن که متاسفانه تعطیل شده‌اند دوباره فعال شوند و آموزش این حوزه مهم آغاز شود. راه دراز و دشواری پیش ‌رو داریم و من امیدوارم این موضوع در دولت بیشتری دنبال شود.

شما به‌ عنوان رییس کمیته فنی متناظر ارزش‌گذاری برند، در این خصوص چه برنامه‌هایی را در نظر دارید؟
مسئله برند از مهم‌ترین موضوعات اقتصادی است که ارزش افزوده زیادی برای کشور دارد. در تلاش هستیم استاندارد ارزش‌گذاری برند در موسسه ملی استاندارد را نهایی کنیم تا برندها بتوانند پس از ثبت جهانی و اخذ ایزو ١٠٦٦٨ مسیر ارزش‌گذاری را طی کنند. از سوی دیگر، در تلاش هستیم بیمه برند را حل کنیم تا پس از بیمه، سند برند نزد بانک‌ها به عنوان وثیقه مورد پذیرش واقع شود و تسهیلات بانکی دریافت کند. برند، سرمایه بنیادین کشور است و باید از آن استفاده کرد. این موضوع در ارزش برند کشور بسیار تاثیر‌گذار است و نباید از آن غافل شویم.

آیا برند در قیمت تمام شده کالا نقش دارد؟
به موضوع بسیار مهمی اشاره کردید. به نظر من قیمت کالاها در یک طبقه خاص مثلا لبنیات نمی‌تواند یکسان باشند. برندی که شناخته شده است نمی‌تواند با برندی که تازه وارد بازار شده است یکسان باشد. امروزه در دنیا در نرخ کیفیت هم شاخص‌هایی وجود دارد که از مهم‌ترین آنها لحاظ کردن ارزش برند است، یعنی برند در نرخ کیفیت تاثیر‌گذار است و در تلاش هستیم این موضوع را در لایحه استاندارد نرخ کیفیت لحاظ کنیم. برندی که ثبت جهانی شده است و دارای ارزش است قطعا نباید با برند دیگری که این مزایا را ندارد در نرخ تمام شده یکسان باشد.

 

 
ارسال نظر
نظرات تایید شده: 0 نظرات تایید نشده: 0
* نام شما:

ایمیل شما: (محرمانه)

تلفن شما: (محرمانه)

* پیام شما:
رتبه: بد            خوب

کد نمایش داده شده را تایپ نمایید:

تازه سازی